ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ
ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2019

ΚΥΡΙΑΚΗ ΠΡΟ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

(Μρ. 1, 1-8)

Σήμερα, στὰ προεόρτια τῶν Φώτων γεγονότα θαυμαστὰ παρατηροῦνται. Οἱ κολυμβῆθρες, οἱ πηγές, οἱ κρῆνες, οἱ ποταμοί, οἱ λίμνες καὶ οἱ θάλασσες ἑτοιμάζονται νὰ γίνουν δοχεῖα τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἡ φύση τῶν ὑδάτων ἀνυψώνεται σὲ τιμὴ ὑπερβάλλουσα. Μὲ τὴ μετάληψη αὐτῶν τῶν ὑδάτων μποροῦμε καὶ ἐμεῖς νὰ ἁγιασθοῦμε καὶ νὰ φωτισθοῦμε ἀπὸ τὸ παμφαὲς Πνεῦμα, «ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν». Πρὸ τοῦ φωτισμοῦ, ὅμως, προηγεῖται ἡ μετάνοια.

Ἀλλὰ τί εἶναι ἡ μετάνοια; Οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας διδάσκουν καὶ λένε ὅτι ἡ μετάνοια εἶναι ἡ ἀλλαγὴ τοῦ τρόπου σκέψης, εἶναι ἡ ἀλλαγὴ τρόπου ζωῆς, ἡ ἀπομάκρυνση ἀπὸ τὴν ἁμαρτία καὶ ἡ ἐπιλογὴ τῆς ἀρετῆς. Εἶναι ἡ συναίσθηση τῆς ἁμαρτωλότητος, ἡ κατὰ Θεὸν λύπη διὰ τὰ σφάλματα καὶ ἡ σταθερὴ ἀπόφαση νὰ μὴν ἐπαναληφθεῖ ἡ ἁμαρτία.

Ἐφόσον ὑφίσταται ἡ μετάνοια οὐδεὶς πρέπει νὰ ἀπελπίζεται. Ἀκόμη καὶ ἂν ἁμαρτάνει κάθε μέρα. Τοῦτο διότι ὑπάρχει ἡ ἄπειρη φιλανθρωπία τοῦ Kυρίου. Ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιὰ τοὺς ἀνθρώπους τέλος δὲν γνωρίζει. Τὰ ἀνθρώπινα σφάλματα ἀποτελοῦν μία σταγόνα μέσα στὴν ἀπεραντοσύνη τῆς θείας ἀγάπης. Eἶναι ποτὲ δυνατὸν νὰ σταθεῖ ἢ νὰ φανεῖ αὐτὴ ἡ σταγόνα; Ὄχι, διότι χάνεται μέσα σὲ αὐτὸ τὸ πέλαγος ἀγάπης καὶ καλοσύνης.

Μᾶς συμβουλεύει ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος νὰ κάνουμε ὅ,τι ἀκριβῶς γίνεται καὶ μὲ τὰ παλαιὰ καὶ ἑτοιμόρροπα σπίτια, στὰ ὁποῖα ἀφαιροῦμε τὰ σάπια ὑλικὰ καὶ τὰ ἀντικαθιστοῦμε μὲ καινούργια. Παλαιώθηκε λοιπὸν κανεὶς σήμερα ἀπὸ τὴν ἁμαρτία; Ἂς γίνει πάλι καινούργιος μὲ τὴ μετάνοια.

Ἡ μετάνοια ὁλοκληρώνεται μὲ τὴν ἐξομολόγηση τῶν ἁμαρτιῶν ἐνώπιον τοῦ ἱερέ­α. Σὲ αὐτὸν δόθηκε ἡ ἐξουσία τοῦ δεσμεῖν καὶ λύειν τὶς ἁμαρτίες τῶν ἀνθρώπων. Ὁ ἐξομολογούμενος πρέπει μὲ συντετριμμένη καρδία καὶ βαθεία μετάνοια νὰ ἀναγνωρίζει τὴν εὐθύνη του, νὰ παραδέχεται τὰ σφάλματά του καὶ νὰ μέμφεται τὸν ἑαυτό του. Ἡ ὁ­μολογία τῶν ἁμαρτιῶν νὰ γίνεται μὲ ἀπόλυτη εἰλικρίνεια καὶ ταπείνωση, χωρὶς ὑπεκφυγὲς καὶ δικαιο­λογίες. Ἡ ἐξομολόγηση πρέπει νὰ χαρακτηρίζεται ἀπὸ τὴν εὐθύτητα καὶ τὴν αὐτομεμψία. Μὲ ἀποστροφὴ πρὸς τὸν τρόπο ζωῆς, ὁ ὁποῖος συνδέεται μὲ τὴν ἁμαρτία, πρέπει ὁ ἐξομολογούμενος νὰ κατηγορεῖ τὸν ἑαυτό του, νὰ ὁμολογεῖ τὴν εὐθύνη του γιὰ ὅ,τι ἐσφαλμένο ἔπραξε, χωρίς νὰ ἐπιρρίπτει εὐθύνες σὲ ἄλλους. Ἡ ντροπή -ποὺ αὐτονόητα ὑπάρχει- κατὰ τὴν ὥρα τῆς ἐξομολόγησης πρέπει νὰ ἔχει μέτρο καὶ νὰ εἶναι λελογισμένη, γιὰ νὰ μὴν ἐμποδίζει τὸ μυστήριο. Μᾶς διδάσκουν οἱ Πατέρες ὅτι ὁ πανοῦργος ἐχθρὸς τῆς σωτηρίας μας διάβολος διώ­χνει μὲν τὴν ντροπὴ κατὰ τὴν ὥρα τῆς ἁμαρτίας, ὅμως, τὴ φέρει ὑπερβολικὴ κατὰ τὴν ὥρα τῆς ἐξομο­λόγησης, ὥστε νὰ ἐμποδίσει τὴν εἰλικρινῆ ἐξαγόρευση καὶ συντριβὴ καὶ μετάνοια. Ἂς ὑπάρχει λοιπὸν ἡ ντροπή, ἀλλὰ ἂς μὴν ἐμποδίζει τὴν ἐξομολόγηση.

Ἡ ἐξομολόγηση πρέπει νὰ εἶναι σύντομη καὶ συγκεκρι­μένη, χωρὶς πολυλογία καὶ χωρὶς ἀπόκρυψη ἁμαρτημάτων. Ἡ ὁμολογία πρέπει νὰ ἀφορᾶ μόνο τὶς δικές μας ἁμαρτίες, ὄχι τὰ σφάλματα τῶν ἄλλων. Δὲν ἐξομολογούμαστε ἐπίσης ἁμαρτίες, γιὰ τὶς ὁποῖες ἔχουμε λάβει τὴν ἄφεση, ἐκτὸς ἐὰν τὶς ἐπαναλάβαμε. Ὁ Θεὸς δὲν κρίνει δύο φορές. Ἐξάπαντος, ἢ θὰ ὑποστοῦμε τὸ κριτήριο τῆς ἐξομολόγησης ἐνώπιον τοῦ ἱερέα ἢ τὸ κριτήριο τῆς Δευτέρας Παρουσίας ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, τῶν ἀγγέλων του καὶ ὅλων τῶν ἀνθρώπων, σὲ ἐκεῖνο τὸ παγκόσμιο θέατρο.

Ἐκεῖνο ποὺ κυρίως πρέπει νὰ μᾶς συνέχει κατὰ τὸ μυστήριο τῆς ἐξομολόγησης εἶναι ἡ παρουσία τοῦ Θεοῦ! Ναὶ μὲν ἡ ἐξομολόγηση γίνεται ἐνώπιον τοῦ ἱερέα, ἀλλ’ ὅμως ὁ ἴδιος ὁ Κύριος εἶναι παρὼν καὶ αὐτὸς εἶναι ποὺ δέχεται τὴ μετάνοιά μας καὶ μᾶς δίδει τὴν ἄφεση τῶν ἁμαρτιῶν, διὰ τοῦ ἱερέα. Ὁ θεῖος φόβος, λοιπόν, ἂς μᾶς διακατέχει, κατὰ τὴν τέλεση τοῦ μυστηρίου καὶ ἂς εὐχαριστοῦμε τὸν Θεὸ διὰ τὴν ἄπειρη φιλανθρωπία του.

Στὸ μυστήριο λοιπὸν τῆς μετάνοιας κρύπτεται ἡ ἄπει­ρη ἀγάπη καὶ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ. Ἡ μετάνοια, ὡς μοναδικὸ καὶ πράγματι θεόσδοτο φάρμακο, ἀναγεννᾶ τὸν ἄνθρωπο καὶ τὸν ἐλευθερώνει ἀπὸ τὰ δεσμὰ τῆς ἁμαρτίας καὶ τοῦ προσφέρει τὴν πνευματικὴ ἀναγέννηση καὶ τὴν υἱοθεσία ὑπὸ τοῦ ἀγαθοῦ Θεοῦ.

Ἂς ἐκμεταλλευτοῦμε λοιπὸν ὀρθὰ τὴ μετάνοια καὶ τὴν ἐξομολόγηση, ὥστε ἐπαξίως νὰ γευτοῦμε τὶς δωρεὲς τῆς ἑορτῆς τῶν Φώτων.